Čehoslovački jezik - primer uticaja politike na jezičku situaciju
U ovoj disertaciji će se analizirati uticaj politike na jezičku situaciju u češkom i slovačkomkontekstu u periodu od kraja 18. veka do objavljivanja pravopisa Pravidlá slovenského pravopisu(Pravila slovačkog pravopisa) češkog lingviste Vaclava Važnog (Václav Vážný) 1931. godine, kadaje potencijalno čehoslovačko jezičko jedinstvo definitivno prestalo da postoji. Ispitaće se i okolnostiu kojima su nastajale kodifikacije slovačkog jezika, kao i odnos čeških lingvista i češkeintelektualne elite prema tim procesima. Sve ove elemente ćemo pokušati da predstavimo ukontekstu vremena, i to kroz prizmu kolektivnih i, što je možda još značajnije, ličnih aspiracija imotiva pojedinaca. Stoga će posebno biti analizirano delovanje prvog kodifikatora slovačkogAntona Bernolaka, zatim kodifikatora savremenog slovačkog jezika Ljudovita Štura, ali i TomašaMasarika, prvog predsednika Čehoslovačke Republike, koji je čehoslovački jezik, davnozaboravljeni i prilično magloviti pojam, oživeo u drugoj polovini 1917. godine zajedno sa težnjamaza stvaranje nezavisne države koja bi obuhvatala istorijske teritorije Češkog kraljevstva, ali i nikadadotada definisanu slovačku teritoriju. U okviru istraživanja ćemo se rukovoditi pretpostavkom da jekodifikacija određenog jezika koja se odvija nezavisno od političkog i istorijskog konteksta samokonstrukt koji na kraju mora dobiti potvrdu od vlasti. Ovu tezu savršeno potvrđuje primerčehoslovačkog jezika koji se u procesu stvaranja čehoslovačke države koristio samo kao pojam kojije između češkog i slovačkog naroda trebalo da izazove osećaj zajedništva. Na međunarodnomplanu je imao drugačiju ulogu: bilo je potrebno da dokaže postojanje jednog monolitnog jezika kojibrojem govornika premašuje potencijalne suparnike, pre svih Nemce.
Nauka o jeziku - Istorija jezika / Linguistics - History of languages Datum odbrane: 31.05.2023.
This dissertation will analyze the influence of politics on the language situation in theCzech and Slovak contexts in the period from the end of the 18th century to the publicationof the orthography Pravidlá slovenského pravopisu (Rules of Slovak Orthography) by Czechlinguist Václav Vážný in 1931, when potential Czechoslovak linguistic unity ceased to exist.It will also examine the circumstances in which the codifications of the Slovak language werecreated, as well as the relationship of Czech linguists and the Czech intellectual elite to theseprocesses. We will try to present all these elements in the context of time, through the prismof collective and perhaps even more significant personal aspirations and motives ofindividuals. Therefore will be analyzed the activities of the first codifier of the Slovaklanguage Anton Bernolák, then the codifier of the modern Slovak language Ľudovít Štúr, butalso Tomáš Masaryk, the first president of the Czechoslovak Republic who revived theCzechoslovak language, a long-forgotten and rather foggy term in the second half of 1917,together with the aspirations for the creation of an independent state that would encompassthe historical territories of the Czech Kingdom, but also the Slovak territory that had neverbeen defined before. We will be guided by the assumption that the codification of a particularlanguage that takes place independently of the political and historical context is only aconstruct, which must eventually receive confirmation from the authorities. This thesis isperfectly confirmed by the example of the Czechoslovak language, which in the process ofcreating the Czechoslovak state was used only as a term that was supposed to create a senseof community between the Czechs and Slovaks. On the international level, it played adifferent role: it was necessary to prove the existence of a monolithic language that exceedsthe number of speakers of potential rivals, primarily Germans.
srpski
2023
Ovo delo je licencirano pod uslovima licence
Creative Commons CC BY-NC-ND 3.0 AT - Creative Commons Autorstvo - Nekomercijalno - Bez prerada 3.0 Austria License.
http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/at/legalcode
OSNO - Opšta sistematizacija naučnih oblasti, Sociolingvistika
OSNO - Opšta sistematizacija naučnih oblasti, Slovenski jezici
politika, jezička situacija, čehoslovački jezik, češki jezik, slovački jezik, kodifikacija jezika, Anton Bernolak, Ljudovit Štur, Tomaš Masarik, prva Čehoslovačka Republika
OSNO - Opšta sistematizacija naučnih oblasti, Sociolingvistika
OSNO - Opšta sistematizacija naučnih oblasti, Slovenski jezici
politics, language situation, Czechoslovak language, Czech language, Slovak language, codification of language, Anton Bernolák, Ľudovít Štúr, Tomáš Masaryk, First Czechoslovak Republic